پس ( اى انسان ) بينديش كه چگونه نادانان واژگون شدند و همانند نابينايان رو به خاك در افتادند و در طلب كمال قدرت به مال و مقام روى آوردند و حال آن كه كمالى است ناسالم و اگر سالم هم باشد دوام ندارد . آنان از كمال حريّت و علم كه اگر به دست آيد هميشگى است و قطع نمىشود ، اعراض كردند ؛ اينان همانهايى هستند كه زندگى دنيا را با دادن آخرت خريده‌اند و ناگزير در كيفر آنان تخفيفى نيست و يارى هم نمىشوند ؛ و آنان كسانى هستند كه گفتار خداى متعال را درك نكرده‌اند : الْمالُ وَ الْبَنُونَ زِينَةُ الْحَياةِ الدُّنْيا وَ الْباقِياتُ الصَّالِحاتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ . « 27 » بنابراين علم و حريّت همان باقيات صالحاتى است كه به صورت كمالى در نفس باقى مىماند . ولى مال و مقام كمالى است كه زود سپرى مىشود و چنان است كه خداى متعال مثال زده آنجا كه فرموده است : إِنَّما مَثَلُ الْحَياةِ الدُّنْيا كَماءٍ أَنْزَلْناهُ مِنَ السَّماءِ فَاخْتَلَطَ بِهِ نَباتُ الْأَرْضِ « 28 » و آنچه با مردن انسان بادها آن را پراكنده و نابود مىسازند شكوفه زندگى دنياست ، و آنچه مرگ آن را قطع نمىكند از باقيات صالحات است . بنابراين روشن شد كمالى كه از قدرت مال و مقام باشد كمال خيالى است و ريشه‌اى ندارد و هر كس وقت خود را منحصر به طلب آن سازد گمان كند كه مال و مقام هدف است نادان است ، مگر به مقدارى كه انسان را به كمال حقيقى برساند . شرح جاه دوستى ستوده و نكوهيده ( 1 ) هرگاه مشخص گرديد كه معناى جاه مالك شدن دلها و تسلّط بر آنهاست ، پس در حكم اموال خواهد بود ؛ چه آن كه مال از عوارض زندگى دنياست و جاه نيز مانند مال با

--> ( 27 ) كهف / 45 : مال و فرزندان زينت حيات دنيا هستند ، و باقيات صالحات ( ارزشهاى پايدار و شايسته ) ثوابش نزد پروردگارت بهتر و اميد بخش‌تر است . ( 28 ) يونس / 25 : زندگى دنيا همانند آبى است كه از آسمان نازل كرده‌ايم كه بر اثر آن گياهان گوناگون مىرويد .